Wat is een notaris?
Een notaris is een door de overheid benoemde ambtenaar met een bijzondere positie: hij is onafhankelijk en onpartijdig, ook al betaalt één partij de rekening. Bij de aankoop van een woning speelt de notaris een centrale rol. Hij stelt de akten op waarmee de woning juridisch van eigenaar wisselt en waarmee de hypotheek wordt vastgelegd. Zonder de notaris kan een woning in Nederland niet officieel worden overgedragen. De notaris bewaakt de belangen van alle betrokkenen en controleert of alles juridisch in orde is. Die onpartijdige positie maakt de notaris tot een vertrouwde schakel tussen koper, verkoper en bank.
Wat doet de notaris bij een woningaankoop?
De notaris regelt het juridische en financiële sluitstuk van de aankoop. In de praktijk gaat het om:
- Het opstellen van de leveringsakte voor de eigendomsoverdracht.
- Het opstellen van de hypotheekakte namens de geldverstrekker.
- Het controleren op beslagen, erfpacht en andere lasten.
- Het beheren van de koopsom via een aparte derdengeldenrekening.
- Het inschrijven van de akten bij het Kadaster.
Waarom is de notaris belangrijk?
De notaris geeft zekerheid. Doordat een onpartijdige ambtenaar de overdracht controleert en vastlegt, weet u zeker dat u daadwerkelijk eigenaar wordt en dat er geen verborgen schulden of beslagen op de woning rusten. Ook de geldverstrekker vertrouwt op de notaris: die zorgt dat de hypotheek correct wordt gevestigd. De notaris werkt daarmee als een neutrale schakel tussen koper, verkoper en bank, waarbij niemand kan worden benadeeld. Omdat de notaris de koopsom via een aparte rekening beheert, komt het geld pas vrij als alles juridisch is geregeld. Dat beschermt zowel de koper als de verkoper tegen fouten of misbruik.
Wat is de relatie met de woningtaxatie?
De notaris en de taxateur komen op verschillende momenten in beeld, maar horen bij hetzelfde traject. Eerst stelt de taxateur onafhankelijk de marktwaarde vast in een gevalideerd taxatierapport. De geldverstrekker gebruikt die waarde om de hypotheek te bepalen. Daarna stelt de notaris de hypotheekakte op en verzorgt de juridische overdracht. De taxateur bepaalt dus de waarde, de notaris legt de juridische afspraken vast. Beide zijn onafhankelijk, maar hun taken verschillen: de een kijkt naar wat de woning waard is, de ander naar of de overdracht juridisch klopt.
Soms overlappen de onderwerpen. Ontdekt de taxateur tijdens de woningopname bijvoorbeeld erfpacht, dan vermeldt hij dat in het rapport, en de notaris controleert diezelfde erfpacht juridisch via het Kadaster. Zo versterken de bevindingen van beide partijen elkaar.
Wanneer heeft u een notaris nodig?
U heeft altijd een notaris nodig bij de officiële overdracht van een woning en bij het vestigen of aflossen van een hypotheek. Ook bij een echtscheiding waarbij een woning wordt toebedeeld of bij een erfenis met vastgoed komt de notaris in beeld. In veel van die situaties is eerst een onafhankelijke woningtaxatie nodig, bijvoorbeeld om de waarde eerlijk te verdelen. De taxateur en de notaris werken dan na elkaar aan hetzelfde dossier: eerst de waarde, daarna de juridische vastlegging.
Voorbeeld uit de praktijk
Stel, twee erfgenamen erven samen een woning in Apeldoorn en één van hen wil de ander uitkopen. Eerst laten zij een onafhankelijke taxatie bij erfenis uitvoeren, zodat de marktwaarde eerlijk vaststaat. Met dat rapport is duidelijk wat de ene erfgenaam aan de ander moet vergoeden. Vervolgens stelt de notaris de akte van verdeling op en verzorgt hij, als er een hypotheek nodig is, ook de hypotheekakte. Ten slotte schrijft de notaris de nieuwe situatie in bij het Kadaster. De taxateur waardeert onafhankelijk, de notaris legt de afspraken juridisch vast.
Veelgestelde vragen
Bepaalt de notaris de waarde van mijn woning?
Nee. De notaris legt de juridische afspraken vast, maar bepaalt geen waarde. De marktwaarde wordt onafhankelijk vastgesteld door een taxateur in een gevalideerd taxatierapport.
Mag ik zelf mijn notaris kiezen?
Ja. Als koper mag u in de meeste gevallen zelf de notaris kiezen. Net als bij de taxateur staat het u vrij een onafhankelijke partij te kiezen die u vertrouwt.
Komt de notaris vóór of ná de taxatie?
Meestal ná de taxatie. Eerst bepaalt de taxateur de waarde en beoordeelt de geldverstrekker de hypotheek. Daarna verzorgt de notaris de akten en de overdracht.
Wat is een derdengeldenrekening?
Dat is een aparte rekening van de notaris waarop de koopsom en het hypotheekbedrag tijdelijk staan. Het geld komt pas vrij als de overdracht juridisch rond is, wat koper en verkoper beschermt.
Heb ik bij een erfenis of scheiding zowel een taxateur als een notaris nodig?
Vaak wel. Een onafhankelijke taxatie stelt de waarde eerlijk vast, en de notaris legt de verdeling of overdracht juridisch vast. De twee rollen vullen elkaar aan.
Conclusie
De notaris is de onafhankelijke juridische schakel die de overdracht en de hypotheek officieel vastlegt en inschrijft bij het Kadaster. Zijn rol verschilt van die van de taxateur: de taxateur bepaalt de waarde, de notaris borgt de juridische kant. Beide zijn onpartijdig en vullen elkaar aan. Tasador verzorgt de woningtaxatie onafhankelijk en NWWI-gevalideerd in de regio Utrecht en Apeldoorn.
