Wat is een bankgarantie?
Bij het tekenen van een koopovereenkomst spreken koper en verkoper meestal een waarborgsom af. Die som is een zekerheid voor de verkoper: trekt de koper zich zonder geldige reden terug, dan is dit bedrag verschuldigd. In plaats van dit geld zelf over te maken, kan de koper een bankgarantie laten afgeven. De bank verklaart dan schriftelijk dat zij het bedrag betaalt als de koper in gebreke blijft. Het geld blijft zo beschikbaar op de rekening van de koper totdat de aankoop rond is.
De bankgarantie wordt afgegeven via de notaris en heeft een looptijd tot het moment van overdracht. Verloopt de aankoop zoals afgesproken, dan vervalt de garantie en heeft niemand er een beroep op hoeven doen. De garantie is dus vooral een vangnet dat op de achtergrond meeloopt zolang de koop nog niet definitief is.
Waarom is een bankgarantie belangrijk?
Een bankgarantie geeft de verkoper de zekerheid dat er een vergoeding is als de koop onverhoopt niet doorgaat door toedoen van de koper. Voor de koper heeft het als voordeel dat spaargeld niet vast komt te staan bij de notaris. Zeker wie het eigen geld nog nodig heeft voor de aankoop zelf, kan hiermee ruimte houden. De garantie maakt de afspraken tussen partijen daarmee betrouwbaarder.
Op een krappe woningmarkt, waar kopers snel moeten handelen, kan een bankgarantie het aankoopproces soepeler laten verlopen. De koper toont dat de afgesproken zekerheid geregeld is, zonder direct een groot bedrag te hoeven vrijmaken. Voor de verkoper blijft de dekking even sterk als bij een gestorte waarborgsom.
Een bankgarantie komt onder meer aan de orde bij:
- de aankoop van een woning waarbij een waarborgsom is afgesproken;
- situaties waarin de koper eigen geld liever niet wil vastzetten;
- een hypotheekaanvraag waarin ruimte voor de garantie wordt meegenomen;
- de zekerheid die een verkoper vraagt vóór de overdracht.
Welke rol speelt de taxatie bij een bankgarantie?
De bankgarantie zelf staat los van de taxatie, maar beide horen bij hetzelfde aankoopproces. Voordat een bank een garantie afgeeft, wil zij zicht hebben op de financiering van de koper. Die financiering steunt op een hypotheek, en voor die hypotheek is bijna altijd een onafhankelijke woningtaxatie nodig. De marktwaarde uit het taxatierapport bepaalt mede hoeveel de koper kan lenen en of de aankoop financieel haalbaar is.
De geldverstrekker baseert zich daarbij op een rapport van een register-taxateur dat is gecontroleerd door een validatie-instituut zoals het NWWI. Een goed onderbouwde taxatie draagt zo bij aan een soepel verloop van zowel de hypotheek als de bankgarantie. De vastgestelde waarde speelt bovendien mee in de verhouding tussen de lening en de woning, de loan-to-value, die de bank meeweegt bij de aanvraag.
Wat is het verschil met een waarborgsom?
Een waarborgsom en een bankgarantie dienen hetzelfde doel: zekerheid voor de verkoper. Het verschil zit in de vorm. Bij een waarborgsom stort de koper zelf geld bij de notaris. Bij een bankgarantie staat de bank borg voor datzelfde bedrag, terwijl het geld van de koper beschikbaar blijft. In beide gevallen is de zekerheid voor de verkoper even groot; alleen de manier waarop die tot stand komt verschilt.
Welke vorm het beste past, hangt af van uw situatie. Heeft u het spaargeld nodig voor de eigen inbreng bij de aankoop, dan kan een bankgarantie handig zijn. Heeft u het geld toch beschikbaar staan, dan is een gestorte waarborgsom soms eenvoudiger. Uw hypotheekadviseur en de notaris kunnen u helpen bij die keuze.
Voorbeeld uit de praktijk
Stel, een koper vindt na een lange zoektocht een woning in Apeldoorn en tekent de koopovereenkomst. Daarin staat een waarborgsom als zekerheid voor de verkoper. De koper heeft het spaargeld echter grotendeels nodig voor de eigen inbreng en de kosten koper, en wil dat bedrag niet apart vastzetten bij de notaris.
De koper vraagt daarom via de bank een bankgarantie aan. De bank wil dan zeker weten dat de financiering rondkomt en vraagt om een onderbouwde waarde van de woning. Een onafhankelijk taxateur bezoekt het huis voor een woningopname en stelt de marktwaarde vast. Binnen enkele werkdagen na de opname ligt er een gevalideerd rapport. Met die zekerheid over de waarde kan de bank de hypotheek beoordelen en de garantie afgeven, terwijl het spaargeld van de koper beschikbaar blijft tot de overdracht.
Veelgestelde vragen
Heb ik voor een bankgarantie een taxatie nodig?
De garantie zelf vraagt niet direct om een taxatie, maar de hypotheek waarop uw aankoop steunt vrijwel altijd wel. De vastgestelde marktwaarde bepaalt mee of de financiering rondkomt.
Wanneer vervalt een bankgarantie?
De garantie geldt tot de overdracht bij de notaris. Verloopt de aankoop zoals afgesproken, dan vervalt de garantie zonder dat er een beroep op wordt gedaan.
Regelt de taxateur mijn bankgarantie?
Nee. Een taxateur stelt alleen onafhankelijk de marktwaarde vast. De bankgarantie loopt via uw bank, hypotheekadviseur en de notaris.
Kan ik kiezen tussen een waarborgsom en een bankgarantie?
Vaak wel. Beide bieden de verkoper dezelfde zekerheid. Wat het beste past, hangt af van of u uw spaargeld liever beschikbaar houdt. De notaris en uw adviseur helpen u bij die keuze.
Speelt de marktwaarde een rol bij de garantie?
Indirect wel. De garantie zelf is gekoppeld aan de waarborgsom, maar de bank kijkt naar de financiering. Daarvoor is een onderbouwde marktwaarde uit een taxatie nodig, die mee bepaalt of de aankoop haalbaar is.
Conclusie
Een bankgarantie geeft de verkoper zekerheid bij een woningaankoop, terwijl de koper zijn eigen geld niet hoeft vast te zetten. De garantie hangt samen met de financiering, en die steunt op een betrouwbaar vastgestelde marktwaarde uit een taxatie. Die betrouwbare, onafhankelijke en NWWI-gevalideerde woningtaxatie verzorgt Tasador in de regio Utrecht en Apeldoorn.
